Mùi mực mới và giấy tờ cũ quyện vào văn phòng nhỏ của Ủy ban. Anh họ Xuân Hạnh đẩy chiếc kính trắng lên sống mũi, thở dài một hơi dài. Giọng anh trầm xuống, đầy vẻ khó xử. “Việc này… thật sự rất khó. Hộ khẩu của cô đã bị xóa sổ rồi. Muốn phục hồi, thủ tục phiền phức lắm. Quan trọng nhất là cô không có một giấy tờ tùy thân nào để chứng minh cả.”
Tôi nhìn vào đôi mắt anh, cảm giác nước mắt đang dâng lên, nóng rát ở khóe mắt. Tôi biết đây là cơ hội cuối cùng. Nếu vụt mất, con đường đến với giảng đường đại học sẽ vĩnh viễn khép lại. Tôi cố nén cảm xúc, giọng nó nhưng kiên quyết. “Đồng chí, làm ơn… hãy giúp tôi. Tôi thật sự… thật sự rất muốn được đi thi. Đó là cách duy nhất để tôi thay đổi số phận mình.” Hình ảnh cha mẹ hiện lên, khuôn mặt hao gầy, ánh mắt đầy kỳ vọng nhìn tôi ngày nào. “Cha mẹ tôi, cả đời họ là những trí thức, chỉ mong tôi có một tương lai. Tôi không thể phụ lòng họ.”
Sự chân thành trong giọng nói của tôi dường như chạm đến điều gì đó. Anh họ Xuân Hạnh im lặng một lúc lâu, ngón tay gõ nhẹ lên mặt bàn gỗ cũ kỹ. Cuối cùng, anh lại thở dài, nhưng lần này ánh mắt đã dịu hơn. “Thôi được. Cô viết một bản tường trình đi. Kể rõ hoàn cảnh của mình, từ đầu đến cuối. Tôi sẽ cố gắng chuyển lên cho lãnh đạo xem xét. Nhưng… cô cũng đừng kỳ vọng quá. Chỉ là thử thôi.”
Trái tim tôi như vỡ òa. Tôi vội vàng gật đầu, cầm lấy tờ giấy trắng và cây bút máy anh đưa. Ngón tay tôi run run, nhưng từng con chữ hiện ra thật rõ ràng, chân thực. Tôi viết về tuổi thơ êm đềm, về cú sốc đột ngột qua đời, về những tháng ngày cực, về công việc nặng nhọc ở xưởng gạch, và về khát khao cháy bỏng được trở lại với con chữ. Tôi không giấu diếm điều gì. Mồ hôi lấm tấm trên trán, thấm ướt cả trang giấy.
Anh họ Xuân Hạnh cầm bản tường trình đầy, đọc chầm chậm. Đôi lông mày của anh nhíu lại, rồi giãn ra. Khi đọc xong, anh ngẩng lên nhìn tôi, trong mắt thoáng một chút xót thương. “Tôi hiểu rồi. Cô gái nhỏ, cô đã chịu nhiều thiệt thòi. Tôi sẽ cố gắng hết sức.” Anh gấp tờ giấy lại cẩn thận, cho vào phong bì. Hành động nhanh chóng và dứt khoát của anh khiến tôi thấy có chút hy vọng.
Những ngày sau đó là chuỗi thời gian dài đằng đẵng của sự lo âu. Tôi vẫn đi làm ở xưởng gạch, nhưng tâm trí luôn treo lơ lửng ở Ủy ban. Mỗi tiếng bước chân ngoài hành lang, mỗi cuộc gọi điện thoại vang lên đều khiến tim tôi thót lại. Tôi sợ. Sợ một bức thư từ chối khô khan, sợ giấc mơ vừa lóe lên lại vụt tắt. Ban đêm, tôi nằm trên chiếc giảng gỗ cứng ngắc, nhìn bóng tối bao trùm, tự hỏi liệu số phận có mỉm cười với mình lần nữa hay không.
Rồi một buổi chiều mưa phùn, tin tức đến. Không phải qua thư từ, mà là chính anh họ Xuân Hạnh, áo mưa ướt sũng, tìm đến xưởng gạch. Khuôn mặt anh tươi tỉnh hẳn. “Được rồi! Đơn của cô được duyệt rồi! Lãnh đạo cấp trên đọc xong, xúc động lắm. Họ đặc cách cho cô được phục hồi hộ khẩu và đăng ký dự thi!”
Mưa rơi lộp bộp trên mái tôn, như tôi chỉ còn nghe thấy tiếng tim mình đập thình thịch. Tôi đứng đó, chân tay bủn rủn, nước mắt trào ra không sao kìm nén được. Chúng chảy dài trên gò má, hòa vào những giọt mưa. Không phải nước mắt đắng cay, mà là nước mắt của sự giải thoát, của một cánh cửa mới vừa hé mở.
Tôi xin nghỉ việc ở xưởng gạch ngay sau đó. Bằng số tiền dành dụm ít ỏi, tôi thuê một căn buồng nhỏ, tối tăm và ẩm thấp ngay cạnh lớp học đêm. Căn phòng chỉ vừa đủ kê một chiếc ghế nhỏ và một bàn học, nhưng với tôi, đó là cả một thế giới. Tôi dồn hết tâm trí vào những trang sách, những bài giảng. Ánh đèn dầu leo lét thức cùng tôi đến tận khuya. Bạn vì gạch ngày nào, giờ cầm bút viết đến mức chuột rút. Nhưng không một lần tôi cảm thấy mệt mỏi. Mỗi con chữ, mỗi công thức là một viên gạch lát con đường thoát khỏi quá khứ.